Estetyka opakowań #1 Kolor

Nie sposób zaprzeczyć stwierdzeniu, że kolor jest integralną częścią projektu opakowania i najważniejszym czynnikiem wpływającym na ludzkie emocje. Efektywność jego oddziaływania przejawia się m.in. w:


· przyciąganiu uwagi,

· tworzeniu zgodności psychologicznej i symbolicznej,

· ułatwieniu identyfikacji,

· zwiększeniu skuteczności zapamiętywania,

· podniesieniu atrakcyjności estetycznej


Zdolność percepcji barw zależy od ich odcieni, czystości oraz materiału i faktury pokrytych nimi powierzchni. Percepcja barw zależy w znacznym stopniu od koloru tła, na jakim się pojawiają. Zaprezentowane poniżej psychologiczne aspekty barw traktować należy zatem jako ogólne charakterystyki, których siła oddziaływania może zostać zachwiana (lub wzmocniona) przez zestawienia barwne i wzajemne interakcje.


Choć stwierdzono, że ludzkie oko rozpoznaje dziesięć tysięcy odcieni badania wykazały, że przeciętny człowiek zna 18 do 20 kolorów, które jest w stanie nazwać.



Uważa się, że kolory podstawowe najlepiej przyczyniają się do sprzedaży produktów na rynkach masowych, charakteryzują się bowiem największą atrakcyjnością dla konsumentów i są przez nich najlepiej zapamiętywane. Jednakże analizując siłę oddziaływania kolorów należy pamiętać, że o zdolności ich percepcji i atrakcyjności dla nabywców decydują nie tylko indywidualne gusty i cechy osobowości, ale także siły kulturowe i środowiskowe a nawet moda. Ważnym aspektem jest również dopasowanie stosowanych barw do charakterystyki produktu – kolor, który wspomaga jeden produkt może mieć wyraźnie odmienny wpływ na inny. Zasada ta nabiera szczególnego znaczenia przy projektowaniu opakowań dla żywności, bowiem bodźce wzrokowe są tak silne, że w wielu przypadkach mogą kształtować odczucia smakowe konsumentów. Trudno zatem arbitralnie stwierdzić, że dany kolor jest uniwersalnie „skuteczny” można jednak wykorzystywać charakterystyki oddziaływania barw dla stymulacji skojarzeń i odczuć konsumentów.




Barwy znajdujące się na jednym końcu widma (czerwienie, pomarańcze, żółcie) postrzegane są jako energetyczne i ekstrawertyczne.


Kolor czerwony symbolizuje witalność, ciepło i dobro, postrzegany jest często jako barwa odważna, towarzyska, ekscytująca. Intensywna czerwień pobudza system nerwowy, przyśpiesza oddychanie, zwiększa częstotliwość mrugania powiekami. Ważny jest fakt, iż jest to barwa bardzo „apetyczna”, intensyfikująca napływanie śliny do ust a odpowiednie jej użycie (szczególnie w połączeniu z podobnie oddziałującą barwą żółtą) może wywołać uczucie głodu (zasadę tę wykorzystuje m.in. McDonald’s).

Podobne do koloru czerwonego oddziaływanie charakteryzuje barwę pomarańczową. Symbolizuje ona witalność, wyraża radość życia, zdrowie i dobre samopoczucie. Oddziałuje energetycznie, emanuje entuzjazmem, wyzwala optymizm.

Kolor żółty silnie zwraca uwagę, jest wesoły, wibrujący, żywy, promienny, sugeruje dobry nastrój, otwarty umysł i inspirację - prawie zawsze wywołuje reakcję. Ze względu na te cechy nadaje się do użycia w opakowaniach wielu produktów.

Purpura kojarzy się z elegancją, szlachetnością, spokojem, powagą i rzadkością występowania. W odniesieniu do projektowania opakowań kolor ten ma przede wszystkim zastosowanie w produktach przeznaczonych dla klientów o bardziej wysublimowanym guście.


Barwy znajdujące się na drugim końcu widma (zielenie, błękity i fiolety) odbierane są jako spokojniejsze i bardziej introwertyczne.


Barwa niebieska jest chłodna i uspokajająca. Wzbudza zaufanie, kojarzy się z dobrą jakością, solidnością. Przez projektantów jest często stosowana dla podniesienia wrażenia czystości i świeżości dlatego też jest barwą wykorzystywaną przy projektowaniu opakowań środków czystości (np. Domestos, Lenor). Stosowana jest także dla produktów żywnościowych (np. soki Hortexu, produkty firmy Lisner).

Kolor zielony, dzięki oddziaływaniu uspokajającemu i orzeźwiającemu, wykorzystywany jest często opakowaniach owoców, warzyw i ich przetworów, a także na paczkach papierosów mentolowych. Nie należy jednak wykorzystywać ciemnego odcienia zieleni na opakowaniach żywności, gdyż może to wywołać skojarzenia z pleśnią i brakiem świeżości.

Złoty i srebrny, jako kolory elegancji i przepychu, do niedawna zastrzeżone były dla produktów ekskluzywnych, drogich. Chętnie wykorzystywane są w kosmetyce oraz opakowaniach wykwintnych słodyczy (np. wyroby firmy Lindt).

Do kolorów eleganckich zaliczyć można również czerń, choć jej postrzeganie zależy od zestawień kolorystycznych w jakich występuje. Źle zaaranżowana może wywoływać uczucie przygnębienia, smutku, żalu. Oczywiście zastosowanie czerni w produktach spożywczych zawsze będzie budziło kontrowersje, umiejętne jej jednak użycie może zaowocować wymiernymi efektami sprzedażowymi.